Voorwoord

Dit artikel hoort bij: Waddenzee 01

Kennis voor kust- en natuurbeheer: in balans!

Bescherming tegen de zee is van groot belang voor ons land. Daarom onderhoudt en versterkt Rijkswaterstaat de kust. Zo zorgen we dat ook de Waddeneilanden veilig zijn tegen overstromingen én houden we de kwaliteit van de natuur en ecologie in de Waddenzee en Noordzeekustzone op peil. Maar met een stijgende zeespiegel moeten we kennis blijven vergaren en onze werkwijzen  vernieuwen. Onderzoek naar de werking van het Amelander Zeegat speelt hierbij een belangrijke rol.

In deze publicatie leest u alles over deze projecten, die Rijkswaterstaat uitvoert rondom het Amelander Zeegat.
Mieke Attema, directeur Netwerkmanagement bij Rijkswaterstaat Noord-Nederland
Roeland Allewijn, directeur Veiligheid en Water bij Rijkswaterstaat Water, Verkeer en Leefomgeving

Rijkswaterstaat wil de Waddenzee en eilandkusten beheren vanuit een brede, integrale visie.  Een watersysteem waarin de natuurlijke dynamiek van wind, golven en getijden zoveel mogelijk vrij spel heeft en de natuur zich kan ontwikkelen, maar ook waar mensen veilig kunnen wonen, werken en recreëren. Goed, toekomstgericht beheer vraagt dat we begrijpen hoe het systeem zich gedraagt en hoe het zich zal ontwikkelen.

Het Amelander Zeegat is een prachtige locatie voor onderzoek. Het zeegat is namelijk – anders dan andere locaties in de Waddenzee – een natuurlijk en zelfstandig functionerend systeem dat niet wordt beïnvloed door bijvoorbeeld de Afsluitdijk of de afsluiting van de Lauwerszee. Door juist in dit onstuimige gebied onderzoek te doen, krijgen we meer inzicht in de werking van zeegaten, de wisselwerking tussen de Noordzee en de Waddenzee en de ontwikkelingen van het watersysteem op langere termijn.

De projecten in het Amelander Zeegat grijpen mooi in elkaar. Zo onderhouden we de kust van Ameland door een zandsuppletie en monitoren we hoe dit zand zich verspreidt langs de kust. Samenwerken met de natuurlijke dynamiek staat eveneens centraal in een innovatieve vorm van kustonderhoud die we gaan testen door ver in zee, in de buitendelta vóór Ameland, zand aan te brengen. We brengen in kaart hoe golven en stroming dit zand verplaatsen en of dit bijdraagt aan een sterk kustfundament en het meegroeien van de eilanden met de zeespiegelstijging. Oog voor (onderwater)natuur is het hoofdingrediënt in het onderzoek naar het bodemleven in het zeegat. Net als in het project Natuurlijk Veilig waarin we onderzoeken wat de impact is van zandsuppleties op specifiek jonge vissen en bodemdieren voor de kust.

Kortom: veel projecten en onderzoeken op deze unieke locatie. Met de kennis die we opdoen, kunnen we kust-, water- en natuurbeheer  in balans uitvoeren. We ontdekken hoe de natuur ons kan helpen bij het versterken van de kust én waar we de natuur een handje moeten helpen om zich aan te passen aan de stijgende zeespiegel. Dat is belangrijke kennis voor het Waddengebied, voor heel  Nederland Waterland en zelfs het buitenland!