Ingepakt voor de vogels: werken aan de Slaakbrug in het broedseizoen
Actueel
Wie de komende tijd bij de Slaakbrug komt, ziet iets opvallends. De onderkant van de brug lijkt ingepakt in folie. In de verte lijkt het een beetje op een kunstwerk van Christo. Toch heeft de ingreep niets met kunst te maken. Dit voorjaar werken we aan de brug, precies in de periode waarin vogels op zoek gaan naar een nestplek. De folie voorkomt dat ze daarvoor de brug uitkiezen.
Zodra een vogel een nest bouwt, is dat beschermd volgens de natuurwetgeving. ‘Daarom proberen we te voorkomen dat vogels onder de brug een nest beginnen’, vertelt ecoloog Leo Vorthoren. ‘Als er eenmaal een nest zit, kan dat gevolgen hebben voor de planning van het werk.’
Leo Vorthoren, ecoloog Rijkswaterstaat
Eerst onderzoeken wat er leeft
Voordat het werk aan de brug kon beginnen, is onderzocht welke dieren in de omgeving leven. Dat is een vaste stap bij projecten van Rijkswaterstaat. ‘We brengen altijd eerst in kaart welke soorten er voorkomen’, zegt Leo. ‘Zo weten we met welke natuur we rekening moeten houden en kunnen we bepalen welke maatregelen nodig zijn.’ Bij de Slaakbrug bleek bijvoorbeeld een kerkuil een plek op de brug te gebruiken. Zo’n vaste verblijfplaats, een zogenoemde roestplaats, is beschermd. Daarom zijn in een bomenstrook vlak bij de brug twee speciale nestkasten opgehangen, zodat de kerkuil tijdelijk een andere plek heeft. Vleermuizen gebruiken het kanaal als vliegroute. ‘Waterwegen zijn voor vleermuizen een soort navigatielijn’, zegt Leo. ‘Daarom kijken we bijvoorbeeld ook goed naar verlichting op en bij de brug, want fel licht kan hun route verstoren.’
"We brengen altijd eerst in kaart welke soorten er voorkomen"
Populaire nestplek
Bruggen zijn voor veel vogels aantrekkelijke plekken om te nestelen. Onder de constructie zitten vaak beschutte randjes waar vogels makkelijk een nest kunnen bouwen. ‘Duiven, zwaluwen en kwikstaarten maken daar graag gebruik van’, zegt Leo. ‘En als een vogel het eerste takje legt, is dat nest meteen beschermd.’ Vaak wordt gesproken over het broedseizoen van half maart tot half juli. In de praktijk is dat alleen een richtlijn. ‘De bescherming begint zodra een vogel begint met nestbouwen’, legt Leo uit.
Tekst gaat verder onder de foto's.
Jeanine Bruijnes, adviseur omgeving Rijkswaterstaat
Inpakken om problemen te voorkomen
Omdat we bij de Slaakbrug werken op plekken waar vogels graag nestelen, kozen we voor een praktische oplossing: de steigers zijn volledig ingepakt met krimpfolie. ‘Zo maken we het voor vogels moeilijker om er een nest te bouwen’, zegt adviseur omgeving Jeanine Bruijnes. ‘Dat voorkomt dat we tijdens het werk maatregelen moeten nemen om verstoring te voorkomen. Tegelijkertijd heeft het inpakken nog een belangrijk doel: het zorgt voor een afgeschermde, geconditioneerde werkruimte. Zo kunnen werkzaamheden zoals lassen en conserveren onder de juiste omstandigheden en veilig worden uitgevoerd. Ook voorkomt het dat materialen, zoals straalgrit of verfdeeltjes, in de omgeving terechtkomen.’ De folie zit niet om de brug zelf, maar om de steigers die we gebruiken om het werk uit te voeren. Tijdens het werk controleren we regelmatig op en rond de brug of vogels niet toch een nest bouwen.’
"Onderhoud aan infrastructuur en zorg voor de natuur kunnen samen gaan"
Puzzelen met seizoenen
Idealiter plannen we werkzaamheden buiten het broedseizoen. In de praktijk is dat niet altijd mogelijk. ‘We hebben met veel verschillende zaken te maken’, zegt Jeanine. ‘Het broedseizoen, toeristenseizoen, stormseizoen en raakvlakken met andere werkzaamheden aan infrastructuur in de buurt. Daardoor lukt het niet om alles buiten het broedseizoen te plannen.’ Door vooraf goed onderzoek te doen en maatregelen te nemen, kan het werk doorgaan zonder dieren te verstoren. De ingepakte steigers bij de Slaakbrug laten zien hoe onderhoud aan infrastructuur en zorg voor natuur samen kunnen gaan.